ترس از جا ماندن یا FOMO

FOMO
سه‌شنبه، 1400/2/21

FOMO چیست؟

تفکر بازماندگی، ترس از جا ماندن (از دست دادن) یا FOMO نوعی ترس و واکنش احساسی است که سبب می‌شود فرد مدام نگران باشد که فرصتی، سودی، مطلبی، عکسی یا هر چیزی که باب میلش باشد را از دست بدهد. این روزها بخصوص با ظهور شبکه‌های اجتماعی این مساله شاید بیشتر به چشم بیاید. ممکن است برایتان پیش آمده باشد که وقتی از گوشیتان فاصله دارید، دائم به این مساله فکر کنید که آیا پیام و ایمیل جدیدی داشته‌اید یا کسی عکس جدید یا مطلب شما را پسندیده یا شخصی پیامی در جواب استوری شما داده و مسائلی از این قبیل. اینها برای شما ایجاد ترسی می کنند که به آن ترس از جاماندن می گویند. Fear Of Missing Out معادل انگلیسی آن است که به اختصار FOMO نامیده می شود. باید گفت رسانه های اجتماعی امروز سبب افزایش دامنه و تشدید فومو در اجتماع شده اند، البته شاید بهتر است بگوییم که رسانه های اجتماعی و آنلاین با ایجاد فومو توانسته اند جای خود را در اجتماع باز کنند و به سودهای هنگفتی نیز از این طریق برسند. شکل دیگر از پدیده فومو در شبکه های اجتماعی حسرت از عدم حضور است. به عنوان مثال ممکن است با دیدن یک عکس از جمع دوستانتان نیز این مساله به ذهنتان خطور کند که چرا شما آن موقعیت به وجود آمده در عکس، پست، فیلم یا هر چیزی که به نمایش گذاشته شده است را از دست داده اید. ممکن است در ادامه این سوال برایتان پیش بیاید که آیا دوستانتان از بودن با شما لذت نمی برند، چه اتفاق دیگری در آن جمع پیش آمده که ممکن است از آن بی خبر باشید و ... ملاحظه می شود چنانچه جلوی ترس از  پدیده FOMO گرفته نشود، حتی ممکن است مانند بیماری کرونا به تولید زنجیره وار خود ادامه دهد؛ حال بگذریم از اینکه برخی برای اهداف تجاری یا بر انگیختن حس حسادت و یا فخر فروشی به انتشار مطالب جذاب و گاهی غیر واقعی در دنیای مجازی رو می آورند. خود بنده تجربه داشته ام که متاسفانه یک زوج در عالَم واقعی از هم بیزار هستند ولی در فضای مجازی چیزی کمتر گل تقدیم هم نمی کنند، آن هم برای اینکه به دیگران فخر فروشی کنند!

فومو در شبکه های اجتماعی

پاتریک مک‌گینیس، در سال ۲۰۰۲ اصطلاح فومو را برای بیان یکی از پیامد‌های روانی استفاده از شبکه‌های اجتماعی بکار برد. این اصطلاح به ترسِ ناشی از «جا ماندن»، «از دست دادن»، «شامل نشدن»، «حذف شدن» و «کنار گذاشته‌شدن» اشاره دارد. این نویسندۀ امریکایی می‌گوید کاربر شبکه‌های اجتماعی به عکس‌هایی که دیگران، و به ویژه دوستان و آشنایانش در شبکه‌های اجتماعی منتشر می‌کنند نگاه می‌کند، و دوباره نگاه می‌کند، حسش برانگیخته می‌شود و حس تلخی به سراغ او می‌آید، حسی از اینکه آن‌ها خوش‌اند و او از هر چه خوشی است جا مانده، آن‌ها با هم‌اند و دارند از اوقاتشان لذت می‌برند و او را کنار گذاشته‌اند. ترسِ از دست دادن فرصتِ حضور، یکی از معانی اولیۀ فومو است.

روش‌های کاهش سندروم فومو

برای کاهش سندرم فومو روش‌های متعددی پیشنهاد شده است و با توجه به اینکه تفکر جاماندگی و رضایت پایین از زندگی رابطه مستقیمی با هم دارند، در این بخش از وبسایت بورس‌نما به صورت کلی به برخی از آنها اشاره می‌کنیم:

1- روی چیزهایی که تفکر بازماندگی شما را تحریک نمی‌کند، تمرکز کنید. داشته هایتان می‌تواند گزینه خوبی در این زمینه باشد و در شبکه های اجتماعی بهتر است آنچه را که ندارید و به دست آوردنش برایتان امکان ناپذیر است، از جلوی دید شما پنهان بماند. در عالم واقعی هم بد نیست به خود بگویید که غبطه خوردن به مسائلی مثل ماشین های لوکس دیگران وقتی که شما توانایی مالی خرید آن را ندارید، چه فایده ای دارد؟! یادتان باشه که "هیچ وقت باطن زندگی خود را با ظاهر زندگی دیگران مقایس نکنید". شما حتما توانمندی هایی دارید که حتما می توانید در صورتی که روی آنها تمرکز کنید به احساس آرامش خاطر دست یابید.

2- دفتر خاطرات هم گزینه خوبی است. گاهی وقتها حس نوشتن دارید اما جایی در دسترس تر از شبکه های اجتماعی نمی یابید، اما با توجه به هوشمندی شبکه های اجتماعی به جاها و زرق و برق هایی این شبکه ها شما را هدایت می کنند که در نهایت آن احساس خوبی که در نوشتن قرار بود برای شما شکل بگیرد تبدیل به احساس یاس می شود. اما نوشتن سنتی در یک دفتر هیچ‌گاه شما را به این وادی ها نخواهد کشاند. ما نمی خواهیم بگوییم از جهان پیرامون خود مطلع نباشید، اما لازم نیست از همه چیز هم اطلاع داشته باشید، نیروهای درونی شما وقتی آشکار می شوند که بیشتر روی خود تمرکز کنید نه اطراف.

3- به دنبال ارتباطات واقعی باشید. گرچه بخصوص در اوج بحران کرونا، ارتباطات مجازی رونق بیشتری گرفته است و دنیا را به سمت "ابراز وجود با اینترنت" پیش برده است، اما در همین شرایط هم می توانید ارتباطات خود را به کانون خانواده گسترش دهید و از بودن با خانواده بیشتر لذت ببرید تا گشت و گذار در فضای مجازی و چک کردن روزانه تمام پست ها، استوری ها، خبرها و هست و نیست های فضای مجازی.

4- دیگر راه حلی که در ذهن نویسنده مقاله شکل گرفته است، شاید بد نباشد که سازمان بهداشت جهانی، حمایت از خانواده و حقوق بشر با تصویب قوانینی شبکه های اجتماعی را ملزم کنند که کمتر به این پدیده دامن بزنند و برای نفع شخصی، مخاطبینشان را استثمار نکنند.

باز ماندن از سود بازار

یکی از مظاهر فومو جا ماندن از سود بازارهای مالی است. این مساله سبب تشویش ذهنی افراد می شود و حتی ممکن است باعث شود که یک معامله گر، تصمیمات نادرست در زمان های بسیار بد بگیرد و بدین ترتیب به استرس و درماندگی خود دامن بزند. ممکن است بارها این حسرت ها را خورده باشید که اگر در سال x، بیت کوین خریده بودید، امروز یک میلیاردر بودید؛ چنانچه در فلان تاریخ وارد بورس شده بودید و در تاریخ دیگری اقدام به فروش کرده بودید، امروز وضعتان این نبود. اگر فلان سهم را زیر نطر داشتید و در کف قیمت خریده بودید الان 30 درصد در سود بودید و حسرت هایی از این دست. همه اینها مظاهری از فومو هستند که می تواند زندگی شما را از حالت واقعی خود خارج کرده و تنها به آمال و آرزوها دامن بزنند و احساس سرخوردگی و یاس را در زندگی شما تزریق کنند. از آنجا که در بازارهای مالی اگر اشتباهاتی در اثر تفکر فومو شکل بگیرد می تواند گرانتر تمام شود، چرا که علاوه بر ابعاد روانی این پدیده، منجر به خسارت مالی هم می شود و این ضرر نیز به نوبه خود مشکلات روانی دیگری را به فرد وارد کند.

فومو در سرمایه گذاری

برای روشن تر شدن این پدیده در بازار بورس یک مثال می زنیم، فرض کنید که یک سهم با اقبال خوبی از سمت خریداران مواجه شده و در صف خرید قرار گرفته باشد، شما بدون بررسی آگاهانه و آموزش های لازم و تعیین ارزنده بودن یا نبودن سهم و تنها به این دلیل که مبادا از سود آن جا بمانید، در صف خرید آن قرار می گیرید. حتی ممکن است چندین روز این مساله را تکرار کنید و در نهایت بخت با شما یار می شود و فروش سهم زیاد شده و آن سهم نصیب شما می شود. در اینجا خوشحال می شوید که سهم را به دست آورده اید، اما از همین روز اصلاح سهم شروع می شود و قیمت رو به کاهش می رود؛ چه حالی پیدا می کنید؟! حال فرض کنید که برای اینکه نقدینگی این سهم را تامین کنید مجبور شده اید سهمی را بفروشید که مدتی در جا زده است و روند خاصی به خود نگرفته است؛ اما پس از خرید سهم جدید، ناگهان می بینید آن سهم افزایش قیمت پیدا کرده و روندی صعودی به خود گرفته است. مسلما بسیار کلافه می شوید و احساس بازماندگی بیشتر، درماندگی و بدشانسی به شما دست می دهد.

غلیه بر فومو در بورس

برای غلبه بر پدیده فومو در بورس و سرمایگذاری راه حل های متععدی وجود دارد از جمله:

1- باید بدانید که همیشه در بازارهای مالی و بخصوص بورس، فرصت خرید وجود دارد یا به وجود خواهد آمد، پس هیچ وقت عجله نکنید و با آرامش خاطر این نکته را به خود تذکر بدهید که اولا؛ هم در حال حاضر علاوه بر این سهم، چند صد سهم دیگر وجود دارد که پتانسیل رشد دارند و هم  ثانیا، اگر عمرتان زیاد باشد، در ادامه فرصت های خرید دیگری نیز نصیبتان خواهد شد تا از آنها با خیال راحت تر سود کنید. 

2- سعی کنید کمتر به صعودهای نمودارها نگاه کنید و در کنار بررسی تکنیکال، بنیاد سهم را هم بررسی کنید و بشناسید. یادداشت کنید، از معاملات درس بگیرید و هوشمندانه و نه بختکی عمل کنید. باید معاملاتتان بر اساس منطق و دلیل باشد، هرگاه معامله خود را فاقد این دو دیدید، از انجام معامله خوددداری کنید.

3- وقتی از سود سهام لذت می برید بدانید که ممکن است روزی ضرر نیز نصیبتان شود؛ پس برای آن روزها تدابیر لازم را به کار بندید و هیچ وقت همه تخم مرغ های خود را در یک سبد نگذارید؛ ممکن است شما در کنار بورس به سایر منابع تامین مالی هم توجه داشته باشید.

4- به قول "وارن بافت" در بازارهای مالی داشتن یک اعصاب خوب، بهتر از داشتن یک مغز خوب جواب می دهد؛ پس اجازه ندهید چیزی سوار بر اعصابتان شود بلکه اعصابتان را بر کارتان مسلط کنید تا ضربه نخورید.

5- اگر کتاب "چگونه در بورس دو میلیون دلار بدست آوردم" اثر "نیکلاس دارواس" را مطالعه کرده باشید، وی بدترین ضررهایش را وقتی می داند که از اطلاعات و توصیه های دیگران استفاده کرده است؛ همه چیز در نمودارها، تابلو و بنیاد سهم است، لزومی ندارد به دنبال ارتباطات رانتی، کانال های VIP و مسائلی ار این دست باشید که تنها به نفع شخصی خود می اندیشند.

6- استراتژی معاملاتی داشته باشید، نکات لازم را یادداشت کنید و روی آنها تمرکز کنید.

7- در پایان همیشه یادتان باشد که قسمتی از پولتان را تحت هر شرایطی نقد باشید تا حسرت نقد نبودن را نیز نخورید.

جواد مهدی‌نیا
لینک کوتاه
دیدگاه خود را ثبت کنید
دیدگـاه مخاطبــان
لوگوی بورس نما

آموزش سرمایه‌گذاری در بورس و بازار سهام، تحلیل ها، فیلترها و اخبار روزانه، تحلیل بنیادی و تکنیکال، بررسی روانشناسی بازار، ارزهای دیجیتال و ... در وبسایت بورس نما برای مخاطبین محترم فراهم شده است. امکان تبادل و تبلیغات لینک و بنر نیز برای کسب سئوی بهتر، رتبه بهتر الکسا و معرفی محصولات و برند شما در بخش تبلیغات و تبادل لینک و بنر سایت فراهم شده است.


تبلیغات
تبلیغات