بررسی سند همکاری 25 ساله ایران و چین

قرارداد 25 ساله ایران چین
شنبه، 1400/1/7

سفر وانگ یی، وزیر امور خارجه جمهوری خلق چین به تهران در آستانه پنجاهمین سالگرد روابط دیپلماتیک دو کشور در حالی از دو روز قبل به ایران انجام شد که امروز با امضای یک سند همکاری 25 ساله به پایان می سد. پیش ترعلی آقا‌محمدی، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام گفته بود که «این یک قرارداد نیست، بلکه نقشه راه است که راهبرد و حوزه ما را در منطقه مشخص می‌کند.»

اما این سند چیست و قرار است چه اثراتی در حوزه های سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و نظامی به همراه داشته باشد؟

موضوع بحث و گفتگو در خصوص سند راهبردی 25 ساله همکاری های ایران از بهمن ماه سال 1394 در جریان سفر رئیس جمهور چین (شی جین پینگ) وهیات همراه سیاسی_تجاری در ملاقات با مقامات بلند پایه ایران کلید خورد. این سفر در حالی انجام می شد که چند ماه قبل در تیر ماه همین سال توافق برجام که توافق هسته‌ای ایران هم نامیده می شود از طرف ایران پذیرفته شده بود و بسیاری بخصوص در دولت جدید (دکتر روحانی) شاید گمان می بردند که غربی ها هم به این توافق احترام می گذارند. اقدامات لازم از طرف ایران در راستای عمل به این توافق انجام شد و خبرهای روز حاکی از سفر هیات های متعدد تجاری اروپایی به ایران بود. این سفرها به دفعات انجام شد ولی هشدارهای آمریکا در همان دولت اوباما به این تجار همیشه وجود داشت تا اینکه دراواخر سال 1395 ترامپ، نامزد حزب جمهوری خواهان پس از غلبه بر نامزد حزب حاکم، هیلاری کلینتون موفق شد به عنوان چهل و پنجمین رئیس جمهوری ایالات متحده به کاخ سفید راه یابد. روحیات ترامپ عجیب جالب توجه بود، وی که توافق برجام را توافقی فاجعه بار می دانست، در روز 18 اردیبهشت 1397، رسما از آن خارج شد و بازگشت تحریم‌ها به شکل گذشته را اعلام کرد و برای انجام مجدد مذاکرات در صورت تمایل ایران اعلام آمادگی نمود. ایران گرچه اعلام نمود که به این توافق نامه در قالب همکاری با اتحادیه اروپا ادامه می دهد، اما ایالات متحده با تحریم نهادهای مالی ایران و تنبیه هر نهاد بین المللی که با ایران مراوده مالی داشته باشد، نشان داد بر عزم راسخ خود برای امضای توافقی دیگر استوار است. توافقی که قرار بود از امور هسته ای فراتر رفته و تسلیحات نظامی و نفوذ منطقه ای ایران را نیز در بر بگیرد. با برگشتن تحریم ها و بلوکه شدن پول ایران در کشورهای دیگر، دست ایران از میوه برجام کوتاه ماند و هیچ شرکت غربی حاضر به سرمایه گذاری در ایران نشد. اروپا در این مدت تنها به ایران دلداری می داد و مشکلات اقتصادی ناشی از عدم آزاد شدن منابع ارزی خودش را نمایان می ساخت. گفته می شود از اواخر سال 1397 مجددا بحث سند 25 ساله همکاری ایران و چین مطرح گردید و تنظیم سند سرعت بیشتری به خود گرفت. در همین راستا وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران در همکاری با سایر نهادهای مرتبط در کشور و برگزاری جلسات متعدد، نسخه پیش‌نویس «برنامه همکاری جامع» را تهیه کرد و پیش‌نویس مذکور در سفر شهریور ماه ۱۳۹۸ محمدجواد ظریف به چین تحویل داده شد. چین در بهار ۱۳۹۹، نظر خود را در خصوص این پیش‌نویس اعلام کرد و وزارت امور خارجه ایران نیز ضمن بررسی این سند، فرآیندهای قانونی را طی کرد و هیأت دولت در تاریخ سوم تیر ۱۳۹۹، مجوز رسمی آغاز مذاکرات و امضای برنامه همکاری جامع را به وزارت امور خارجه اعطاء کرد. این را هم مد نظر داشته باشید که در اواخر دوره ریاست جمهوری ترامپ، مجلس طرحی برای کنار گذاشته شدن نظارت های برجامی به تصویب رساند و با توجه به عدم بازگشت به توافق نامه هسته ای توسط دولت بایدن که موفق شده بود در زمستان سال 99 ترامپ را در رقابتی پر مناقشه از پیش رو بردارد، عملا باید برجام را خاکسپاری شده تلقی کرد. در هر حال این سند ساعاتی پیش با حضور ظریف به امضا رسید و بیانیه‌ای از سوی وزرای خارجه دو کشور صادر شد:

در این بیانیه آمده است: در سال ١٣٩۴ جمهوری اسلامی ایران و جمهوری خلق چین بیانیه مشترک جامع راهبردی دو کشور را صادر کرده و دو طرف برای انعقاد یک برنامه همکاری جامع توافق کردند. بعد از رایزنی‌ها و مذاکرات روز ٧ فروردین ١۴٠٠ محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران و وانگ یی عضو شورای دولتی و وزیر امور خارجه جمهوری خلق چین «برنامه همکاری جامع فیمابین جمهوری اسلامی ایران و جمهوری خلق چین» را در تهران امضا کردند.

این سند ظرفیت‌ها و چشم انداز همکاری دوجانبه جمهوری اسلامی ایران و جمهوری خلق چین در زمینه‌های مختلف از جمله اقتصادی، فرهنگی و غیره را مورد بحث قرار داده است.

این بیانیه می‌افزاید: معتقدیم این سند بیش از پیش توسعه مداوم و مشارکت جامع راهبردی ایران و چین را ترویج خواهد کرد و برای دو ملت سعادت خواهد آفرید.

همراهان وبسایت بورس نما می توانند پیش نویس متن سند همکاری 25 ساله ایران و چین را با کلیک بر لینک دانلود نمایند.

از حواشی این سند همکاری به انتقاد سال پیش محمود احمدی نژاد می توان به آن اشاره نمود؛ به ادعای وی اگر قرا ر است این سند آینده ای خوب را رقم بزند چرا نباید همه بندهای آن علنی اعلام شود؟ از دیگر سو شاید برخی از مخاطبین محترم ما ارتباط برجام با این همکاری را فاقاداعتبار بدانند؛ در هر حال چنانچه این توافق حاصل نا امید شدن ایران از میوه برجام باشد باز دو سوال پیش می آید که آیا این سند آنقدر بد بوده است که به عنوان آخرین گزینه او پس از سپری شدن زمانی طولانی به امضا برشد؟ البته با این استدلال باید گزینه های بدتر را توافق جدید برجامی با غرب یا حتی بازگشت به برجام اصلی بر شمرد که ایران از آن سر باز زده است. البته چنانچه پاسخ منفی باشد و برنامه تهیه شده چشم انداز مثبتی دارد، باید دید چرا این سند راهبرد 25 ساله چندین سال مسکوت مانده و در شرایط ضعف اقتصادی ایران به امضا رسیده است، چه کسانی مقصر هستند و چرا تا الان مانع شده اند؟

بد نیست فایل گزارش بررسی جامع قرارداد 25 ساله ایران-چین را که توسط دفتر مطالعات راهبردی رونق تولید دانشگاه امام جعفر صادق (ع) منتشر شده است را دانلود کرده و مورد مطالعه قرار دهید تا ابعاد بیشتری از این سند همکاری برای شما مشخص شود. مجموعه بورس نما تلاش خواهد کرد تا سایر نقدها یا نظراتی که در خصوص این سند متشر می شوند را نیز در اختیار همراهان و مخاطبین محترم خود قرار دهد.

جواد مهدی‌نیا
لینک کوتاه
دیدگاه خود را ثبت کنید
دیدگـاه مخاطبــان
لوگوی بورس نما

آموزش سرمایه‌گذاری در بورس و بازار سهام، تحلیل ها، فیلترها و اخبار روزانه، تحلیل بنیادی و تکنیکال، بررسی روانشناسی بازار، ارزهای دیجیتال و ... در وبسایت بورس نما برای مخاطبین محترم فراهم شده است. امکان تبادل و تبلیغات لینک و بنر نیز برای کسب سئوی بهتر، رتبه بهتر الکسا و معرفی محصولات و برند شما در بخش تبلیغات و تبادل لینک و بنر سایت فراهم شده است.

مطالب مشابه

تبلیغات
تبلیغات